Belangrijkste informatie (TL;DR):
- Longoedeem bij de kat is de ophoping van vocht in de longen.
- Deze aandoening is ernstig en kan dodelijk zijn.
- Longoedeem wordt vaak veroorzaakt door een onderliggende hartaandoening, zoals HCM.
- Snelle behandeling is cruciaal om je kat de beste kans op herstel te geven.
Wat is longoedeem bij katten?
Longoedeem bij de kat is een aandoening waarbij er vocht is opgehoopt in de longen. Dit vocht komt terecht in de longblaasjes, waardoor de opname van zuurstof moeilijker wordt. Als gevolg van deze ophoping kan je kat benauwd raken en sneller ademen. Soms krijgt je huisdier zelfs moeite om voldoende zuurstof binnen te krijgen.

Wat is cardiogeen longoedeem bij de kat?
Cardiogeen longoedeem bij de kat is de meest voorkomende vorm van longoedeem en ontstaat door een aandoening aan het hart. Bij meerdere hartproblemen kan het hart het bloed niet meer goed rond pompen. Hierdoor neemt de druk toe in de bloedvaten van de longen. Uiteindelijk zal vocht vanuit de bloedvaten de longblaasjes in lekken, wat de ademhaling bemoeilijkt.
Advies van Santévet: Een veelvoorkomende oorzaak is hypertrofische cardiomyopathie (HCM), een aandoening waarbij de hartspier verdikt en minder goed pompt. Ook andere hartproblemen kunnen leiden tot cardiogeen longoedeem. De behandeling is daarom niet alleen gericht op het verwijderen van het vocht, maar ook op het behandelen van de onderliggende hartziekte om nieuwe vochtophoping zoveel mogelijk te voorkomen.
Vanaf welke leeftijd kan acuut longoedeem ontstaan?
Longoedeem kan in principe voorkomen bij katten van elke leeftijd. Toch komen sommige onderliggende aandoeningen die vocht in de longen kunnen veroorzaken wat vaker voor in specifieke levensfasen.
Bij jonge katten zijn de meest voorkomende oorzaken van longoedeem aangeboren hartafwijkingen, ernstige luchtweginfecties, acute allergische reacties of vergiftiging. Longoedeem bij oudere katten wordt juist vaak veroorzaakt door hartaandoeningen, zoals hypertrofische cardiomyopathie.
Als je een kattenras hebt dat meer risico loopt op hartaandoeningen, zorg je best voor een verzekering. Vraag nu nog onze gratis offerte aan hiervoor!
Wat zijn de symptomen van longoedeem bij katten?

De symptomen van longoedeem bij katten kunnen snel ontstaan of zich geleidelijk ontwikkelen, afhankelijk van de oorzaak. Veelvoorkomende problemen zijn:
- Snelle of oppervlakkige ademhaling
- Ernstige benauwdheid/ademnood
- Hijgen met open bek
- Moeite met bewegen of inspanning
- Lusteloosheid en weinig energie
- Blauwe of bleke slijmvliezen door zuurstoftekort
- Angstig of onrustig gedrag
- Instorten of flauwvallen in ernstige gevallen
- Hoesten
- Verminderd uithoudingsvermogen
Wat zijn de eerste symptomen waaraan je vocht in de longen van je kat herkent?
De eerste symptomen van vocht in de longen zijn vaak subtiel en worden daardoor niet altijd direct opgemerkt. Let onder meer op de volgende signalen:
- Een hogere ademhalingsfrequentie tijdens rust
- Minder zin om te spelen of te bewegen
- Erg snel moe worden na een kleine inspanning
- Onrustig liggen of steeds van houding veranderen om makkelijker te ademen
- Verminderde eetlust
Juist omdat katten ziekte vaak lang verbergen, is het verstandig om deze veranderingen serieus te nemen. Een vroege diagnose vergroot de kans op een succesvolle behandeling. De prognose wordt ook beter als je je kat hebt verzekerd, omdat je hem dan de beste behandeling kunt geven zonder hoge kosten.
Kan een longontsteking bij een kat leiden tot vocht in de longen en is een longontsteking besmettelijk?
Ja, een ernstige longontsteking kan ervoor zorgen dat zich vocht ophoopt in de longen. Dit gebeurt doordat de ontsteking de longen beschadigt, waardoor vocht uit de bloedvaten kan lekken. Dit is echter iets anders dan cardiogeen longoedeem, waarbij het vocht ontstaat als gevolg van een hartaandoening.
Longontsteking hoeft overigens niet per se besmettelijk te zijn, dat hangt af van de oorzaak. Een bacteriële of virale infectie kan in sommige gevallen worden overgedragen op andere katten, vooral als zij nauw contact met elkaar hebben. Een longontsteking die is ontstaan door verslikking, een verwonding of een schimmelinfectie is meestal niet besmettelijk.

Wat zijn veelvoorkomende oorzaken van longoedeem bij de kat?
Longoedeem bij katten ontstaat vrijwel altijd als gevolg van een onderliggende aandoening, zoals deze problemen:
- Hartfalen als gevolg van een hartaandoening
- Hypertrofische cardiomyopathie (HCM)
- Een ernstige longontsteking
- Trauma, bijvoorbeeld na een aanrijding of val
- Elektrische schok of bijna-verdrinking
- Vergiftiging door bepaalde stoffen
- Ernstige infecties of ontstekingsreacties
Astma en longoedeem mogen dan wel vergelijkbare symptomen hebben, ze hebben toch weinig met elkaar te maken. Een kat zal door astma dan ook vrijwel nooit longoedeem krijgen.
Kan HCM bij een kat longoedeem veroorzaken?
Ja, hypertrofische cardiomyopathie (HCM) is de meest voorkomende oorzaak van cardiogeen longoedeem bij katten. Bij HCM wordt de spier in het hart dikker, waardoor het hart minder goed ontspant en het bloed minder efficiënt rondpompt. Hierdoor neemt de druk in de bloedvaten van de longen toe en kan vocht in de longblaasjes terechtkomen.
Hoe wordt longoedeem bij katten vastgesteld door de dierenarts?
Om vast te stellen of er sprake is van longoedeem bij je kat, kan de dierenarts verschillende onderzoeken uitvoeren, waaronder:
- Een lichamelijk onderzoek waarbij de longen en het hart worden beluisterd.
- Een röntgenfoto van de borstkas om met dit beeld te beoordelen of er vocht in de longen aanwezig is.
- Een echo van het hart om een hartaandoening, zoals HCM, vast te stellen.
- Een bloedonderzoek om de algemene gezondheid en mogelijke onderliggende aandoeningen te beoordelen.
- Het meten van het zuurstofgehalte in het bloed wanneer de kat ernstige ademhalingsproblemen heeft.
Hoe behandel je longoedeem bij katten?
De behandeling van longoedeem bij katten is gericht op twee doelen: de benauwdheid zo snel mogelijk verminderen en de onderliggende oorzaak behandelen. Omdat een kat met longoedeem ernstige ademhalingsproblemen kan krijgen, is meestal een spoedbehandeling bij de dierenarts nodig.
De kat wordt hierbij vaak eerst in een zuurstofcouveuse geplaatst, waardoor hij gemakkelijker kan ademen. Daarnaast krijgt hij meestal een plasmiddel (diureticum), zoals furosemide, om overtollig vocht af te voeren. Zo neemt de druk op de longen af, terwijl de zuurstofopname snel beter wordt.
Als het longoedeem wordt veroorzaakt door hartfalen, kan de dierenarts aanvullende medicatie voorschrijven om het hart te ondersteunen. Denk bijvoorbeeld aan ACE-remmers, bloeddrukverlagende medicijnen of andere hartmedicatie. Bij niet-cardiogeen longoedeem wordt juist het onderliggende probleem behandeld, zoals een longontsteking, vergiftiging of trauma.
Expert quote: “Door het wegzuigen van vocht zal de kat direct minder benauwd worden. Vaak moet dit wel meerdere keren gebeuren. Daarnaast is het belangrijk om de kat rust te geven. Ook kunnen we op de kliniek extra zuurstof toedienen in een couveuse.” – Robin Holle, 2018, Dierapotheker
Hoeveel kost de behandeling van longoedeem bij de kat?
Als je je kat niet hebt verzekerd, zul je de volgende dierenartskosten alleen moeten betalen als je huisdier longoedeem krijgt:
| Behandeling | Geschatte kosten zonder verzekering |
|---|---|
| Algemene consultatie bij de dierenarts / spoedconsultatie | €90 – €150 |
| Standaard bloedonderzoek | €60 – €120 |
| Echocardiografie (hartecho) | €150 – €300 |
| Röntgenfoto van de borstkas | €80 – €150 |
| Standaard ziekenhuisopname | €100 – €300 per dag |
| Intensieve zorg / uitgebreide monitoring | €150 – €400 per dag |
| Antibiotica | €20 – €80 |
| Ontstekingsremmers / pijnstillers | €30 – €80 |
Als je kat vocht in zijn longen heeft, moet je hem laten behandelen om hem de beste kans op herstel te geven. Onze kattenverzekering helpt hierbij. Wil je zeker weten dat alle behandelingen vergoed worden?
Werkt medicatie tegen hartfalen bij de kat ook tegen longoedeem?
Ja, medicatie tegen hartfalen kan ook helpen bij longoedeem als het vocht in de longen wordt veroorzaakt door een hartaandoening. De medicijnen verwijderen het vocht meestal niet direct, maar verminderen de belasting van het hart en verkleinen de kans dat zich opnieuw vocht ophoopt.
Hoelang leeft een kat met longoedeem?
Hoe lang een kat met longoedeem leeft, verschilt sterk per situatie. De levensverwachting hangt vooral af van de oorzaak, hoe snel de behandeling is gestart en hoe goed de kat op de behandeling reageert.
Zolang het vocht snel wordt verwijderd en de onderliggende aandoening behandeld wordt, kunnen sommige katten nog maanden tot zelfs jaren een goede kwaliteit van leven hebben. De prognose is helaas minder gunstig als longoedeem veroorzaakt wordt door een ernstige of vergevorderde hartaandoening.
Kan een kat een acute hartstilstand krijgen door longoedeem?
Ja, in ernstige gevallen kan een kat met longoedeem een acute hartstilstand krijgen, al komt dit slechts zelden voor. Meestal is niet het longoedeem zelf de directe oorzaak, maar de ernstige hartaandoening die eraan ten grondslag ligt.
Wat is de levensverwachting van een kat met hartfalen?
De levensverwachting van een kat met hartfalen varieert van enkele weken tot meerdere jaren. Dit hangt onder andere af van de oorzaak van het hartfalen, de leeftijd van de kat, de ernst van de aandoening en hoe goed de kat reageert op de behandeling.
Longoedeem is voor je kat dus een ernstige aandoening die altijd snel behandeld moet worden. Hoe eerder de oorzaak wordt vastgesteld en behandeld, hoe groter de kans dat je kat herstelt of nog een goede kwaliteit van leven behoudt. Merk je dat je kat benauwd is of moeite heeft met ademhalen, neem dan direct contact op met een dierenarts.
Dit artikel over longoedeem bij de kat is bedoeld als algemene informatie en vervangt geen advies van een dierenarts. Heeft je kat mogelijk deze aandoening? Je doet er dan goed aan om hem zo snel mogelijk te laten behandelen door je dierenarts.
Veelgestelde vragen
Wordt de behandeling van longoedeem bij je kat vergoed door een kattenverzekering?
Ja, de behandeling van longoedeem bij je kat wordt door veel kattenverzekeringen (gedeeltelijk) vergoed, mits de aandoening binnen de dekking valt en geen sprake is van een bestaande aandoening die is uitgesloten.
Hoeveel kost de behandeling van longoedeem bij je kat?
De kosten voor de behandeling van longoedeem bij je kat lopen sterk uiteen. Afhankelijk van de onderzoeken, ziekenhuisopname en behandeling betaal je gemiddeld enkele honderden tot meer dan €1.000.
Kan longoedeem dodelijk zijn voor je kat?
Ja, zonder snelle behandeling kan longoedeem levensbedreigend en zelfs dodelijk zijn voor je kat. Daarom is het belangrijk om bij benauwdheid of ademhalingsproblemen direct een dierenarts te raadplegen.
Bronnen:
● https://mcvoordieren.nl/kennisbank/vocht-in-longen-kat/
● https://www.dierapotheker.nl/blog/vocht-in-de-borstholte-kat/
● https://dierenkliniekrijen.nl/acuut-vocht-achter-longen/
Santévet
Leider in verzekeringen voor huisdieren
Foto’s: 123RF
Over hetzelfde onderwerp
Onze nieuwste artikelen