Belangrijkste informatie (TL;DR):
- De ziekte van Addison wordt bij honden ook wel hypoadrenocorticisme genoemd.
- Bij deze hormonale aandoening produceren de bijnieren te weinig cortisol en (meestal) aldosteron.
- De eerste symptomen zijn vaag, maar een Addison-crisis kan levensbedreigend zijn.
Wat is de ziekte van Addison bij honden?
De ziekte van Addison, ook wel hypoadrenocorticisme genoemd, is een hormonale aandoening waarbij de bijnieren van een hond te weinig cortisol en vaak ook te weinig aldosteron produceren. Deze hormonen zijn onder meer belangrijk voor de stressreactie, bloeddruk en balans van vocht en zouten in het lichaam.

Advies van Santévet: Een tekort kan klachten veroorzaken zoals vermoeidheid, spierzwakte, slecht eten, braken, diarree, gewichtsverlies en uitdroging.
Is de ziekte van Addison bij de hond erfelijk?
De ziekte van Addison is niet bij iedere hond rechtstreeks erfelijk, maar bij sommige hondenrassen lijkt wel een genetische aanleg te bestaan. De aandoening komt bijvoorbeeld relatief vaker voor bij bepaalde rassen en binnen bepaalde familielijnen, maar ook honden zonder bekende erfelijke belasting kunnen Addison ontwikkelen.
Wat is de prognose en levensverwachting van een hond met deze ziekte?
De prognose voor een hond met de ziekte van Addison is doorgaans goed, mits de aandoening tijdig wordt vastgesteld en levenslang goed wordt behandeld.
- Veel behandelde honden kunnen een normale levensverwachting hebben.
- De hond heeft meestal levenslang medicijnen nodig om de ontbrekende hormonen aan te vullen.
- Regelmatige bloedcontroles blijven nodig om de dosering te controleren.
- Tijdens ziekte, spanning of een operatie kan tijdelijk extra medicatie nodig zijn.
- Zonder behandeling kan een levensbedreigende Addison-crisis ontstaan.
Wat zijn de eerste symptomen van de ziekte van Addison bij de hond?
De eerste symptomen van de ziekte van Addison bij honden zijn vaak vaag en kunnen tijdelijk verdwijnen, waardoor de aandoening niet altijd meteen wordt herkend.
- Minder energie en grotere vermoeidheid
- Slechte eetlust of eten weigeren
- Braken en diarree
- Gewichtsverlies
- Spierzwakte of trillen
- Meer drinken en plassen
- Uitdroging
- Buikpijn
- Een lage hartslag
- Klachten die vooral tijdens stress of ziekte verergeren
Expert quote: “Vaak zijn de eerste verschijnselen zeer mild (zwakte, uitputting, braken, niet willen eten) en worden over het hoofd gezien. De meeste patiënten worden vaak aangeboden met ernstige depressie, zwakte en uitdroging, ten gevolge van verlies van zouten (electrolyten). Een verandering van deze electrolyten balans (natrium en kalium) in het bloed is een sterke aanwijzing voor de ziekte.” – Robin Holle, 2018, Dierapotheker
Wat zijn de oorzaken van de ziekte van Addison bij honden?

De ziekte van Addison ontstaat doordat de bijnieren te weinig cortisol en soms ook te weinig aldosteron aanmaken.
● Afweerreactie tegen de bijnieren: Meestal beschadigt het immuunsysteem per ongeluk de bijnierschors.
● Erfelijke aanleg: Bepaalde hondenrassen en familielijnen lijken gevoeliger voor de aandoening.
● Problemen met de hypofyse: Hierdoor wordt te weinig ACTH aangemaakt om de bijnieren te stimuleren.
● Medicatie tegen de ziekte van Cushing bij honden : Een te sterke werking van bepaalde middelen kan de aanmaak van bijnierhormonen onderdrukken.
● Plotseling stoppen met langdurig gebruikte corticosteroïden: Hierdoor kan tijdelijk een tekort aan cortisol ontstaan.
Kan de ziekte van Addison door stress ontstaan?
Stress veroorzaakt de ziekte van Addison doorgaans niet, maar kan de eerste klachten zichtbaar maken of een Addison-crisis uitlokken bij een hond die al onvoldoende cortisol aanmaakt. Tijdens spanning, ziekte, een operatie of intensieve inspanning heeft het lichaam namelijk meer cortisol nodig. Daarom kan de dierenarts adviseren om de dosis glucocorticoïden rond stressvolle gebeurtenissen tijdelijk te verhogen.
Hoe herken je een Addison-crisis bij je hond?
Een Addison-crisis is een levensbedreigende noodsituatie waarbij een hond plotseling ernstig ziek wordt en direct naar een dierenarts moet. Je herkent het aan deze symptomen:
- Heftig of herhaaldelijk braken en diarree
- Extreme sloomheid en spierzwakte
- Niet meer willen eten of drinken
- Trillen, wankelen of instorten
- Ernstige uitdroging
- Bleek tandvlees en koude poten
- Een zwakke of opvallend trage hartslag
- Lage lichaamstemperatuur
- Verwardheid of verminderd bewustzijn
- Shock of bewusteloosheid
Wat is de beste medicatie tegen ziekte van Addison bij de hond?
Welke medicatie het beste is, hangt af van het type Addison en de hormonen waaraan je hond een tekort heeft. Bij primaire Addison wordt vaak DOCP, zoals Zycortal, via periodieke injecties gegeven om aldosteron te vervangen, in combinatie met een lage dagelijkse dosis prednisolon of prednisone voor het cortisoltekort. Een mogelijk alternatief is fludrocortison in tabletvorm, dat zowel een mineralocorticoïde als enige glucocorticoïde werking heeft. Honden met atypische of secundaire Addison hebben soms alleen een glucocorticoïde nodig.
Hoeveel kost de behandeling van ziekte van Addison bij honden?
Heb je je hond niet verzekerd en krijgt hij de ziekte van Addison? Je moet dan mogelijk deze kosten betalen:
| Behandeling | Geschatte kosten zonder verzekering |
|---|---|
| Algemene consultatie | €37 – €45 |
| Bloedonderzoek (volledig bloedbeeld/biochemie) | €45 – €90 |
| Buikechografie | €70 – €120 |
| Ziekenhuisopname | €40 – €80 per dag |
| Behandeling van de ziekte van Addison | €50 per maand |
| Controleconsultatie | €20 – €30 |
Welke voeding kan volgens ervaringen helpen tegen de ziekte van Addison bij je hond?
Er bestaat geen speciaal dieet dat de ziekte van Addison geneest; de meeste stabiel behandelde honden kunnen gewone, volledige hondenvoeding blijven eten. Kies bij voorkeur voor licht verteerbare, uitgebalanceerde voeding die je hond goed verdraagt en geef eventueel kleinere porties bij misselijkheid of maag-darmklachten.
Wat mag je een hond met de ziekte van Addison niet voeren?
Een hond met Addison hoeft doorgaans geen specifieke voedingsmiddelen volledig te vermijden, maar geef geen extra kalium-, zout- of kruidensupplementen zonder overleg met de dierenarts. Vermijd daarnaast erg vette maaltijden, grote hoeveelheden tafelresten en plotselinge voerwisselingen als je hond snel last krijgt van braken of diarree.
De ziekte van Addison is concluderend een ernstige maar goed behandelbare hormonale aandoening. Met levenslange medicatie, regelmatige controles en extra aandacht tijdens stressvolle situaties kunnen de meeste honden een actief leven leiden met een normale levensverwachting.
Dit artikel over de ziekte van Addison bij de hond is bedoeld als algemene informatie en vervangt geen consultatie bij een dierenarts. Denk je dat je hond misschien deze aandoening heeft? Dan ga je best zo snel mogelijk naar je dierenarts.
Veelgestelde vragen
Een hondenverzekering kan onderzoeken, controles en voorgeschreven medicatie voor de ziekte van Addison gedeeltelijk vergoeden, afhankelijk van het pakket, de eigen bijdrage en het maximale verzekerde bedrag.
De medicatie kost in dit voorbeeld ongeveer € 50 per maand, exclusief bloedonderzoeken en controleconsulten van ongeveer € 20 tot € 30. Door uitgebreid onderzoek, ziekenhuisopname of een Addison-crisis kunnen de totale kosten in het eerste jaar oplopen tot meer dan € 2.000.
Ja, een hond met de ziekte van Addison moet levenslang worden behandeld om de ontbrekende hormonen aan te vullen. Zonder behandeling kunnen de klachten verergeren en kan een levensbedreigende Addison-crisis ontstaan.
Bronnen:
● https://mcvoordieren.nl/kennisbank/addison-hond/
● https://www.deklompdierenartsen.nl/gezelschapsdieren/alles-over-uw-huisdier/hond/hondenziektes/ziekte-van-addison
● https://www.dierapotheker.nl/blog/ziekte-van-addison-hond/
Santévet
Leider in verzekeringen voor huisdieren
Over hetzelfde onderwerp
Onze nieuwste artikelen