🐶🐱 Lees vóór het afsluiten het informatiefiche van het Product Santevet, AXA Belgium, Dierengezondheidsverzekering. 

Je tarificatie
Kattenziektes Bijgewerkt op 29/06/2026

FIP bij de kat

Icon reading time

Temps de lecture : 6 Min

FIP bij de kat, oftewel Feline infectieuze peritonitis, is een ernstige virusziekte waar je je zeker zorgen over moet maken als katteneigenaar. De aandoening wordt veroorzaakt door een mutatie van het feline coronavirus en kan zowel jonge als volwassen katten treffen. FIP is zo gevaarlijk dat het jarenlang als vrijwel ongeneeslijk werd beschouwd, maar inmiddels zijn er ...

Deel dit artikel

Vond u dit artikel nuttig?
Deel het met uw netwerk.

Juliette Garnodier

Dr. Vétérinaire

Inhoudsopgave

Belangrijkste informatie (TL;DR):

  • FIP staat voor Feline infectieuze peritonitis en is een ziekte veroorzaakt door het feline coronavirus.
  • Het is een mutatie van dit virus die in het verleden als vrijwel ongeneeslijk werd beschouwd.
  • Inmiddels zijn er antivirale behandelingen beschikbaar, zodat een kat kan genezen van FIP. 

Wat is FIP bij katten?

FIP (Feline infectieuze peritonitis) is een gevaarlijke virusziekte die ontstaat door een mutatie van het feline coronavirus (FCoV). Dit coronavirus komt veel voor bij katten en veroorzaakt meestal geen of slechts milde darmklachten. Bij een klein deel van de besmette katten verandert het virus echter, waardoor het zich via afweercellen door het lichaam verspreidt. Hierdoor ontstaat een heftige ontstekingsreactie die verschillende organen kan aantasten.

FIP komt vooral voor bij jonge katten tot ongeveer twee jaar oud, katten uit huishoudens met meerdere katten en dieren met een verminderde weerstand. Zonder behandeling is de ziekte vaak dodelijk, maar dankzij nieuwe antivirale medicijnen zijn de overlevingskansen tegenwoordig veel beter dan enkele jaren geleden.

Twee jonge katten op een bankje 

Zijn er verschillende soorten Feline Infectious Peritonitis? 

Ja, FIP wordt meestal onderverdeeld in twee hoofdvormen:

  • Natte (effusieve) FIP: Bij de natte vorm hoopt zich vocht op in de buik- of borstholte.
  • Droge (niet-effusieve) FIP: Hierbij ontstaan ontstekingshaarden in organen, zonder grote vochtophopingen.

Er bestaat overigens ook nog een gemengde vorm. Hierbij vertoont een kat kenmerken van zowel natte als droge FIP. Ook kunnen bepaalde organen, zoals de ogen of het zenuwstelsel, extra ernstig worden aangetast. Dit wordt vaak aangeduid als oculaire FIP of neurologische FIP. 

Wat zijn de verschillen tussen natte en droge FIP bij de kat?

Hoewel beide vormen door hetzelfde gemuteerde coronavirus worden veroorzaakt, verschillen de klachten en het verloop:

 Natte FIPDroge FIP
VochtophopingJa, vaak in de buik- of borstholteNee of nauwelijks
OntwikkelingOntstaat meestal snelOntwikkelt zich vaak geleidelijk
Meest opvallende symptomenOpgezette buik, benauwdheid, koorts, lusteloosheidGewichtsverlies, koorts, oogproblemen, neurologische klachten
Aangetaste organenVooral buikvlies en borstholteLever, nieren, ogen, hersenen en andere organen
DiagnoseVaak eenvoudiger door vochtonderzoekVaak complexer en gebaseerd op bloedonderzoek, beeldvorming en soms weefselonderzoek
Verloop zonder behandelingMeestal zeer snel en ernstigVaak iets langzamer, maar eveneens levensbedreigend
Beste behandelingAntivirale medicatie en ondersteunende zorgAntivirale medicatie en ondersteunende zorg
PrognoseSterk verbeterd bij tijdige behandelingOok sterk verbeterd bij tijdige behandeling, maar neurologische of oculaire FIP kan een intensievere behandeling vereisen
FIP is dus zeer gevaarlijk voor je kat. Geef je geliefde huisdier de beste kans om te herstellen van deze ziekte door hem te verzekeren bij Santévet. Vul nu nog de offerte in! 

Hoe krijgt een kat het FIP-virus? 

Een kat krijgt FIP niet rechtstreeks van een andere kat. Katten raken eerst besmet met het feline coronavirus (FCoV), een veelvoorkomend virus dat zich vooral verspreidt via de ontlasting. De kat wordt meestal besmet door een gedeelde kattenbak of doordat hij in contact komt met besmette oppervlakken. 

Dit virus kan zich muteren, waardoor Feline infectieuze peritonitis kan ontstaan. Deze factoren vergroten de kans op FIP bij katten:

  • Een jonge leeftijd (vooral katten jonger dan twee jaar).
  • Een verminderde weerstand.
  • Stress, bijvoorbeeld door een verhuizing of operatie.
  • Leven in een huishouden of opvang met veel katten.
  • Een erfelijke gevoeligheid.

Is FIP besmettelijk voor de kat?

Nee, FIP zelf is niet besmettelijk. Een kat met FIP kan de ziekte dus niet rechtstreeks overdragen aan andere katten. Het onderliggende feline coronavirus is wél besmettelijk, zoals je hierboven hebt gelezen. Hierdoor is de kans op FIP groter bij huishoudens met veel dieren. Je ziet dit ook bij niesziekte van de kat. De meeste besmette katten ontwikkelen echter nooit FIP.

Advies van Santévet: Als één kat in huis FIP krijgt, betekent dit daarom niet automatisch dat andere katten ook FIP zullen ontwikkelen. Maatregelen voor een goede hygiëne, zoals het regelmatig schoonmaken van kattenbakken, kunnen helpen om de verspreiding van het feline coronavirus te beperken.

Wat is de levensverwachting van een kat met FIP?

Zonder behandeling is FIP vrijwel altijd dodelijk. Katten met natte FIP overlijden vaak binnen enkele dagen tot weken nadat de eerste duidelijke symptomen ontstaan. De vooruitzichten zijn gelukkig de afgelopen jaren sterk verbeterd, mits de kat op tijd een moderne antivirale behandeling krijgt. Een groot deel van de dieren herstelt hierdoor volledig, vooral bij de natte vorm. 

Wat zijn de belangrijkste symptomen van FIP bij katten?

Veelvoorkomende symptomen van FIP zijn:

  1. Aanhoudende koorts die niet reageert op antibiotica.
  2. Verminderde eetlust.
  3. Duidelijke afname in het gewicht van de kat.
  4. Lusteloosheid.
  5. Minder actief zijn dan normaal of raar gedrag.
  6. Een doffe of onverzorgde vacht over het hele lichaam.
  7. Een opgezette buik door vochtophoping (vooral bij natte FIP).
  8. Benauwdheid of snelle ademhaling.
  9. Oogontstekingen of een troebele iris.
  10. Neurologische klachten, zoals wankel lopen, trillen of toevallen.
Als je deze symptomen merkt bij je kat, doe je er goed aan om direct met hem naar je dierenarts te gaan. De kosten voor het onderzoek en de behandeling van FIP worden vergoed door Santévet, dus sluit nu nog een kittenverzekering af voor je jonge kat. 

Aan welke eerste symptomen kun je FIP herkennen bij je kat? 

Vroege signalen van deze ziekte zijn onder andere:

  1. Koorts die meerdere dagen aanhoudt.
  2. Minder eten of slechtere eetlust.
  3. Vermagering.
  4. Minder spelen of bewegen.
  5. Meer slapen dan normaal.
  6. Lusteloos gedrag.
  7. Een doffe vacht.
  8. Af en toe milde diarree of braken.

Heeft droge FIP bij katten andere symptomen dan natte FIP? 

Ja, de symptomen verschillen enigszins tussen beide vormen van Feline infectieuze peritonitis.

Natte vorm van FIPDroge vorm van FIP
Opgezette buik door vochtophopingGeen vochtophoping
Benauwdheid door vocht rond de longenOogontstekingen of troebele ogen
Snelle verslechteringGeleidelijk ziekteverloop
Koorts en lusteloosheidKoorts en lusteloosheid
GewichtsverliesGewichtsverlies
Verminderde eetlustVerminderde eetlust
Soms vocht in de borstkasNeurologische klachten, zoals wankel lopen, trillen of toevallen
Minder vaak orgaanspecifieke klachtenVaker aantasting van lever, nieren, hersenen of ogen

Hoe wordt de diagnose FIP vastgesteld bij je kat? 

Er bestaat helaas geen enkele test waarmee FIP met 100% zekerheid kan worden vastgesteld bij een levende kat. Daarom stelt een dierenarts de diagnose op basis van een combinatie van klachten, lichamelijk onderzoek en aanvullende onderzoeken.

Kat wordt onderzocht door twee dierenartsen 

Welke onderzoeken gebruikt de dierenarts om FIP vast te stellen?

Mogelijke onderzoeken voor de diagnose van FIP zijn:

  • Lichamelijk onderzoek om de algemene gezondheid en eventuele vochtophoping vast te stellen.
  • Bloedonderzoek, waarbij onder andere ontstekingswaarden, eiwitgehaltes en het aantal witte bloedcellen worden beoordeeld.
  • Onderzoek van buik- of borstvocht als er sprake is van natte FIP. Dit vocht heeft vaak een kenmerkende samenstelling.
  • Echo of röntgenfoto’s om vochtophopingen of afwijkingen aan organen op te sporen.
  • PCR-test op het coronavirus in vocht of weefsel. Deze test kan ondersteunend zijn, maar bewijst FIP niet altijd.
  • Weefselonderzoek (biopt). Dit is de meest betrouwbare manier om FIP definitief te bevestigen, maar wordt niet in alle gevallen uitgevoerd.
Wil je zeker weten dat de kosten van deze onderzoeken vergoed worden door je kattenverzekering van Santévet? Plan een gratis telefonische afspraak in met onze adviseurs om je vragen te stellen!  

Kun je zelf FIP vaststellen bij je kat?

Nee, je kunt FIP niet zelf vaststellen. De symptomen van FIP lijken namelijk sterk op die van andere ziekten, zoals infecties, lever- of nierproblemen, kanker of andere ontstekingsziekten. Alleen een dierenarts kan op basis van verschillende onderzoeken beoordelen of FIP waarschijnlijk de oorzaak is. 

Wat is de beste behandeling van FIP voor een kat in België?

De beste behandeling is tegenwoordig een antivirale therapie met een middel uit de groep van GS-441524. Deze medicijnen remmen de vermenigvuldiging van het virus, waardoor het immuunsysteem de kans krijgt om te herstellen. 

De behandeling met dit middel bestaat meestal uit:

  • Dagelijkse medicatie gedurende ongeveer 12 weken (84 dagen).
  • Regelmatige controles en bloedonderzoek om het herstel te volgen.
  • Ondersteunende zorg, zoals pijnstilling, infuus, voeding of medicijnen tegen misselijkheid wanneer dat effect kan hebben.

Ook katten met neurologische of oculaire FIP kunnen tegenwoordig behandeld worden, al duurt de behandeling vaak langer en is de dosering meestal hoger. Deze patiënten moeten zelfs mogelijk een aantal dagen opgenomen worden ter controle. 

In België is de beschikbaarheid van deze medicijnen bovendien de afgelopen jaren sterk verbeterd. De dierenarts bespreekt welke behandeling het meest geschikt is voor jouw kat. Vroeger moesten eigenaren illegaal de medicatie kopen, maar inmiddels kunnen dierenartsen zelf de middelen voor de behandeling van FIP legaal in huis halen voor hun patiënten. 

Wat kost een FIP-behandeling?

De kosten voor een FIP-behandeling zijn afhankelijk van het gewicht van de kat, de ernst van de ziekte, het gekozen behandelprotocol en de kosten van de kliniek voor een intake. Toch kunnen we wel een schatting maken; in totaal liggen de kosten van een volledige behandeling vaak tussen € 1.200 en € 3.500. Bij neurologische FIP of complicaties kunnen de totale kosten hoger uitvallen.

Kan een kat genezen van FIP? 

Ja, vandaag de dag kunnen katten genezen van FIP. Waar deze ziekte vroeger vrijwel altijd dodelijk was, kunnen tegenwoordig veel katten volledig herstellen dankzij antivirale medicatie. Wanneer de behandeling vroeg wordt gestart en goed aanslaat, is de kans op langdurig herstel zelfs groot. Veel dieren hervatten na afloop van de behandeling weer een normaal en gezond leven.

Wel geldt dat:

  • een vroege diagnose de kans op succes vergroot;
  • de volledige behandelkuur moet worden afgemaakt door de patiënten;
  • regelmatige controles belangrijk zijn om het herstel te volgen;
  • katten met neurologische of oculaire FIP vaak een intensievere behandeling nodig hebben.

Expert quote: “Tot voor kort was er geen behandeling mogelijk voor FIP. In 2019 is een baanbrekende studie uitgevoerd waarbij werd aangetoond dat behandeling met de nucleoside analoog GS-441524 FIP genas in een groot deel van natuurlijk geïnfecteerde katten. Sindsdien heeft zich een ware zwarte markt ontwikkeld voor GS-441524, waarbij katteneigenaren via internet en facebookgroepen (illegale) medicatie bestellen voor hun kat met FIP. Remdesivir (prodrug van GS-441524) is verkrijgbaar in injectievorm als humaan geneesmiddel. Het valt niet onder de middelen die alleen bij mensen mogen worden toegepast, en mag dus ook, binnen de cascade, veterinair worden ingezet.” – Karen van Hameren, 2023, KNMvD 

Concluderend is FIP een ernstige aandoening die lange tijd als vrijwel ongeneeslijk werd beschouwd. Dankzij de ontwikkeling van moderne antivirale medicijnen is de prognose voor veel katten gelukkig sterk verbeterd. Een snelle diagnose en het tijdig starten van de behandeling zijn daarbij van groot belang. Merk je symptomen op die passen bij FIP, neem dan zo snel mogelijk contact op met een dierenarts.

Dit artikel over FIP bij de kat is bedoeld als algemene informatie en vervangt geen advies van een dierenarts. Heeft je kat mogelijk Feline infectieuze peritonitis? Je doet er dan goed aan om hem zo snel mogelijk te laten behandelen door je dierenarts.

Veelgestelde vragen

Wordt de behandeling van FIP bij je kat vergoed door een kattenverzekering?

Of de behandeling van FIP vergoed wordt door je kattenverzekering hangt af van de polis en dekking. Bij veel verzekeraars wordt een FIP-behandeling (deels) vergoed als de aandoening niet onder een uitsluiting valt en je kat verzekerd was voordat de klachten ontstonden.

Hoeveel kost de behandeling van FIP bij je kat?

De totale kosten van een FIP-behandeling liggen meestal tussen de € 1.200 en € 3.500, afhankelijk van de ernst van de ziekte, de medicatie en het aantal controles. Ook het gewicht van je kat heeft invloed op de kosten, net als de vorm FIP. De droge vorm heeft meestal een langere en intensere behandeling nodig.  

Kan een kat FIP overleven?

Ja, tegenwoordig kan een kat FIP overleven, wat in het verleden meestal niet mogelijk was. Dankzij moderne antivirale behandelingen kunnen veel katten inmiddels volledig herstellen, vooral wanneer de ziekte vroeg wordt ontdekt en behandeld.

Bronnen:

Santévet

Leider in verzekeringen voor huisdieren

Over hetzelfde onderwerp

Onze nieuwste artikelen